1. دبیرستان­های عمومی که واحدهای درسی عمومی به دانش ­آموزان ارائه می­ کنند.

 

    1. دبیرستانهای حرفه­ای که واحدهای حرفه­ای ارائه می­ کنند.

 

  1. مجتمع­های آموزشی که هر دو نوع ماده درسی را ارئه می­ دهند.(الماسی ۱۳۸۲)

 

دروس دوره دبیرستان شامل زبان انگلیسی، ریاضی، علوم و علوم­اجتماعی بوده و تمام دانش آموزان باید دروس شیمی، زیست شناسی، فیزیک و زمین­ شناسی را فرابگیرند. تقریبا ۹۸ درصد دانش ­آموزان داوطلبانه ادامه تحصیل می­دهند. در این مقطع تقریبا تمام دروس معلم محور است که این امر شدیدا مورد انتقاد است، زیرا توجهی به جست و جوگری و کشف حقایق نمی­ شود.در دبیرستان بیشتر تاکید روی محفوظات است اما چون این نظام به دنبال نظامی می ­آید که بر کشف و درک حقایق تاکید دارد آن چنان که برداشت می شود زیانبار نیست.دانش ­آموزان دبیرستانی از قبل آموخته اند که چگونه مسایل را فهم و آن­ها را تجزیه و تحلیل کنند. بنابراین در حالی که در دوره دبیرستان نیاز به تلاش فراوان و تحمل رنج بسیار برای مطالعات فشرده است اما دانش ­آموزان در عین حال مجهز به مهارت برخورد با مسایل و شیوه تجزیه و تحلیل آنها نیز هستند.در فرهنگ ژاپن نه بر توانایی بلکه بر تلاش تاکید می شود. در این فرهنگ هر چند هوش برتر دارای اهمیت است ولی والدین و معلمان تلاش می کنند عمداآن را کم اهمیت جلوه بدهند و به دانش آموزان می گویند موفقیت شما به دلیل تلاش شما بوده است نه هوش و استعداد شما.
 تصویر درباره جامعه شناسی و علوم اجتماعی
در دوران نوجوانی آنچه از نظر ژاپنی­ها فضیلت به شمار می رود و در برنامه درسی به آن جنبه بیشتر پرداخته می شود سخت­کوشی، ایثار و تحمل سختی­هاست و این دیدگاه توجیه یکسری امر و نهی­ها برای سخت­گیری در دوره دبیرستان است.معتقدند مدرسه در اصل باعث یادگیری مهارت­ های کلی می­ شود و هر چقدر هم که آموزش­ها خوب باشد نمی ­تواند بین منابع­انسانی و فرایندهای کار پیوند ایجاد کند بلکه این پیوند فقط در محل کار ایجاد می­ شود. نتیجه اینکه یادگیری هم چنان ادامه دارد و متوقف نمی شود.

 

 

  • انگلستان

 

آموزش و پرورش وظیفه دارد با آموزش مهارت­ های مورد نیاز به دانش ­آموزان آن­ها را برای تصدی شغل مورد علاقه­شان آماده کند. در انگلیس برنامه ­های درسی مدارس جدید بر همین اساس پایه­گذاری شده، و سعی را بر این گذاشته­اند که دانش ­آموزان در پایان دبیرستان حداقل اطلاعات برای احراز یک شغل و حرفه مشخص را به دست بیاورند و بعد از فارغ التحصیل شدن بتوانند به بازار کسب و کار وارد شوند.
در انگلستان دوره متوسطه از سن یازده سالگی شروع می­ شود و در نوزده سالگی به پایان می­رسد. پس از دوره دبستان دانش­­آموزان به مدارس متوسطه به نام middle school راه پیدا می­ کنند و آن­چه را که در دوره ابتدایی به صورت ذهنی یاد گرفته­اند در دوره متوسطه به صورت تئوری و عملی می­ آموزند. (حبیبی ۱۳۸۶)
آموزش متوسطه در این کشور به چهار دسته کلی تقسیم می­ شود:

 

 

    • مدارس متوسطه گرامر مهم­ترین و قدیمی­ترین شکل مدارس متوسطه در این کشور بوده که دانش ­آموزان این مدارس بر حسب یک امتحان در سال آخر ابتدایی انتخاب می­شوند و در پایان دوره متوسطه می­توانند به دانشگاه راه یابند. در طی دوره تحصیلی دروسی از قبیل: ادبیات، یک زبان خارجی، فرانسه، آلمانی، ایتالیایی یا اسپانیایی تدریس می­ شود و هم­چنین علوم­تجربی، ریاضی و علوم عملی نیز آموزش داده می­ شود.

 

    • با انتقاد از مدارس گرامر، مدارس متوسطه جامع پدید آمد که دارای رشته­های بسیار متنوع شامل: ادبیات، علوم، حرفه و فن و مشتمل بر کارگاه­ها و آزمایشگاه­های مختلفی است و انتخاب رشته­های تحصیلی دانش ­آموزان بستگی به امتیاراتی دارد که آن­ها در دوره دبیرستان اخذ کرده ­اند.

 

    • در مدارس متوسطه جدید دروس بیشتر جنبه عملی دارد و برخلاف مدارس گرامر به استعداد دانش ­آموزان بیشتر توجه می­ شود. مدت تحصیل در این مدارس ۵ سال است. فارغ­التحصیلان این مدارس بعد از گرفتن گواهینامه پایان متوسطه نمی­توانند وارد دانشگاه شوند مگر اینکه یک سال دیگر در دبیرستان درس بخوانند تا امتیازات لازم را به دست بیاورند.اکثر دانش ­آموزان این مدارس به دانشگاه نمی­روند اما در عوض تعداد زیادی از آنها جذب بازار کار می­شوند.

 

    • در مدارس متوسطه فنی دانش ­آموزان برای کارهای فنی در حد تکنسین تربیت می­شوند این مدارس شبیه هنرستان­ها در ایران هستند.مدارس فنی به طور کلی مخصوص دانش ­آموزانی است که در کارهای عملی استعداد دارند و مایلند هر چه زودتر شاغل شوند. مدت تحصیل در این مدارس شبیه مدارس جدید ۶ سال است.(حسنی و عزیزی نژاد،۱۳۹۰)

 

  • نتیجه مقایسه برنامه درسی دوکشور ژاپن و انگلستان

 

دو کشور ژاپن و انگلستان در زمره کشورهای پیشرفته جهان قرار دارند. وجود یک زبان نوشتاری و تکلم در هر دو کشور باعث شده آموزش و پرورش و برنامه ­های درسی نقش مهمی در ثبات اجتماعی ایفا کنند. همین امر باعث شده که تحرک اجتماعی یا عبور از از یک طبقه و رفتن به طبقه اجتماعی دیگر به آسانی صورت بگیرد و این یک نکته بسیار مهم است زیرا کسب هویت و اعتبار اجتماعی از طریق آموزش و پرورش و تحصیلات میسر می­ شود. آموزش و پرورش در این دو کشور نسبت به فعالیت­های اجتماعی دیگر از اولویت خاصی برخوردار است و این توجه بی دلیل نیست زیرا دولت­مردان این دو کشور به تجربه دریافته­اند که غنی و قوی کردن کشور مستلزم بالا بردن سطح آگاهی و دانش مردم است و این جز از طریق مدرسه و برنامه ­های درسی غنی و مطابق با جامعه­شان ممکن نیست. اداره آموزش و پرورش در ژاپن به صورت متمرکز و در انگلستان به صورت غیرمتمرکز صورت می­گیرد. نظام تربیت معلم در این دو کشور بر سه اصل مبتنی است که عبارتند از:

 

 

    • داوطلبان معلمی باید گواهینامه معلمی دریافت کنند.

 

    • درجه لیسانس برای ورود به حرفه معلمی ضروری است.

 

  • نظام تعلیم و تربیت هر دو کشور به صورت یک نظام آزاد است از این رو فارغ­التحصیلان رشته­های دیگر در صورت تمایل به حرفه معلمی بعد از گزراندن یک دوره یک ساله و یا دو ساله می­توانند برای این حرفه آماده شوند.

 

در ژاپن بعضی از معلمان که کارهای پژوهشی نیز انجام می­ دهند معلم محقق نام گرفته­اند. کلا در ژاپن نسبت به انگلستان معلمان از مزایا و حقوق بیشتری برخوردارند.در ژاپن تدوین برنامه ­های درسی در وزارت آموزش و پرورش، علوم و فرهنگ، شورای برنامه ­ریزی توسط کارشناسان، متخصصان و معلمان مجرب صورت می­گیرد. اما در انگلستان با تفویض اختیارات وسیع تدوین برنامه ­های درسی را شورای معلمان مدرسه با تایید کمیته­های آموزش و پرورش انجام می­دهند. در رابطه با رشد اقتصادی، فنی و اجتماعی باید گفت که تعلیم و تربیت هر دو کشور یاد شده تاثیر شگرفی در برنامه کلی رشد اقتصادی، صنعتی و فرهنگی داشته است. (آقازاده ۱۳۸۵)
عکس مرتبط با اقتصاد
آنچه از بررسی برنامه درسی این دو کشور نتیجه می­ شود این است که: نهاد آموزش و پرورش به صورت کلی و مدرسه و برنامه ­های درسی به عنوان یک عامل مهم و اساسی در بالندگی اجتماعی، اقتصادی و صنعتی متصور شده است. برنامه ­های درسی به خصوص در دوره متوسطه در راستای نیازهای جامعه، برای جامعه و هم­گام با تحولات جامعه تدوین می­ شود و در این بین مشارکت سایر نهادها و مخصوصا نهاد خانواده امری ستودنی است.
برنامه­ درسی شامل کلیه تجربیات، مطالعات، بحث ها، فعالیت های گروهی و فردی و سایر اعمالی است که دانش ­آموزتحت سرپرستی و راهنمایی مدرسه انجام می دهد بنابراین وضع دانش ­آموز، جنبه های مختلف رشد او، احتیاجات و تمایلات و استعداد و توان او وآگاهی او برای زندگی اجتماعی اساس عمده برنامه تربیتی مدرسه راتشکیل می دهد.از این رو در ادامه به­ طور خاص بحث ازمبانی اجتماعی دوره متوسطه بحث شده است.

 

جهت

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *